آرمان شهر؛ با توجه به اینکه استان قزوین در چاقی رتبه هشتم کشور را به خود اختصاص داده و نیمی از جمعیت آن هم بی تحرک است می توان نتیجه گرفت تعداد کسانی که در این استان دغدغه کاهش وزن دارند کم نیستند. راه های مختلفی برای انجام این کار وجود دارد اما همه آنها مورد تایید پزشکان نیستند. از سوی دیگر انجام جراحی و اقدامات زیبایی می تواند ناشی از مشکلات روحی و روانشناختی در افراد باشد. بنابراین قبل از هر اقدامی باید با یک مشاور و روانشناس مشورت کرد.

محاسبه وزن

مسئول گروه تغذیه معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی قزوین درباره تعریف چاقی به همشهری گفت: به تجمع بیش از اندازه چربی در بدن چاقی گفته می شود. که با توجه به شرایط سنی و قد در هر فرد قابل محاسبه است.

«عطیه رزازی» افزود: برای اندازه گیری چربی بدن، فرد می تواند وزن خود را تقسیم بر مجذور قد بکند، و به عددی که به دست می آید بی ام آی گفته می شود که اگر ۱۸ و نیم باشد فرد لاغر، اگر بین ۱۸ و نیم تا ۲۵ باشد وضعیت طبیعی، اگر بین ۲۵ تا ۲۹ و نه دهم باشد اضافه وزن و در نهایت بالای ۳۰ محدوده چاقی است. همچنین اگر اندازه چربی های دور شکم بالای ۹۰ سانتی متر باشد نشان دهنده افزایش مقدار چربی در ناحیه شکمی است.

سبک زندگی غلط و چاقی

 این کارشناس تغذیه بیان کرد: باتوجه به اینکه افراد زیادی در پی زیبایی اندام و لاغری هستند، آنها باید از وضعیت جسمانی خود آگاه باشند و سپس اقدام به کاهش وزن بکنند. معمولا چاقی در اثر فعالیت بدنی کم، دریافت بیشتر از مصرف کالری، وجود بیماری و مصرف دارو و یا از نظر زمینه ژنتیکی ایجاد می شود. همچنین بیش از ۷۰ درصد از علل اضافه وزن و چاقی به سبک زندگی مربوط و برخلاف تفکر خیلی ها معمولا درصد زمینه ژنتیکی پایین است.

رزازی گفت:توصیه ما به کسانی که به دنبال کاهش وزن و زیبایی اندام هستند این است که در درجه اول سبک زندگی خود را اصلاح کنند، و برای رسیدن به یک وزن ایده آل صبور باشند. از طرف دیگر بشقاب غذایی سالم را در برنامه غذایی خود بگنجانند و فعالیت فیزیکی خود را با نوع کالری دریافتی هماهنگ کنند.

وی ادامه داد: معمولا برای شروع کاهش وزن توصیه می شود که در روز  بین ۴۰۰ تا ۵۰۰ کالری انرژی کم بشود که این به یک رژیم سخت و طاقت فرسا نیاز ندارد و فقط کافی است که خوردن یک سری تنقلات، ریزه خواری ها و غذاهای چرب و شیرین کنترل شود.

خانم ها مراقب باشند

رزازی با بیان اینکه خیلی از افراد برای لاغری راه های ساده را ترجیح می دهند تاکید کرد: حذف یکی از وعده های غذایی و یا مصرف داروهای مجاز و غیرمجاز از روش های پرطرفداری است که ما توصیه نمی کنیم. معمولا خانم ها برای شرکت در مراسم و مناسبتی که دارند به دنبال کاهش وزن سریع هستند و به همین دلیل اقدام به مصرف دارویی می کنند که از ماهیت آن آگاهی ندارند و در یک مدت زمان کوتاه نیز وزن قابل ملاحضه ای را کم می کنند، بی خبر از اینکه این دارو ممکن است مخدر یا محرک باشد و فرد را به آن عادت بدهد. برای مثال مصرف داروهای گروه آمفتامین و ترکیبات آن چنین نتیجه ای دارد.

وی افزود: اما یک سری دیگر از داروهای مجاز وجود دارد که سازمان غذا و دارو آمریکا آنها را بعد از تحقیقات زیاد به عنوان داروهایی که به لاغری افراد کمک می کنند تایید کرده است. بنابراین همکاران ما هم می توانند از این داروها برای اینکه فرد کمتر در دوره کاهش وزن دچار سختی کمتری بشود استفاده بکنند. این دارو ها دو دسته هستند. دسته اول متابولیسم بدن را افزایش می دهند و دسته دوم باعث دفع چربی از بدن می شوند.

مسئول گروه تغذیه معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی گفت:: در پروتکل تجویز دارو، مربیان تربیت بدنی افراد دارای صلاحیت برای تجویز دارو نیستند اما متاسفانه مربی های ورزشی برای اینکه زودتر بتوانند فرد را به نتیجه ای که می خواهد برسانند اقدام به توصیه مصرف دارو می کنند. و  پودرها، دمنوش ها و قرص های لاغری بدون اینکه ماهیت آنها مشخص بشود در باشگاه ها عرضه می شود. درصورتی که حتی پزشک و متخصص تغذیه نیز اجازه ندارد در مطب دارویی عرضه کند. و فرد فقط می تواند این دارو را از داروخانه تهیه کند.

راه های درمان چاقی

یک فوق تخصص جراحی پلاستیک گفت: برای درمان چاقی چندین راه وجود دارد که به طور کلی جراحی پلاستیک درمانی برای این مشکل نیست. چاقی اگر موضعی باشد می توان برای آن جراحی های پلاستیک را در نظر گرفت ولی در چاقی مفرط این جراحی ها به سود بیمار نیست زیرا اول باید جراحی چاقی (باریاتریک) بر روی بیمار انجام شود.

«محمد بقائی» ادامه داد: جراحی چاقی خود یک رشته مجزا و یک فوق تخصص از جراحی عمومی است که در آن روش های مختلفی برای درمان چاقی از طریق جراحی معده و روده ها وجود دارد و براساس شدت چاقی این روش ها به کار برده می شود. بعد از انجام این روش ها تغذیه بیمار محدود می شود و توانایی خوردن مفرط را از دست می دهد و یا غذایی که مصرف می کند جذب نمی شود.

وی اظهار کرد: با این کار فرد بعد از مدتی مقدار زیادی کاهش وزن پیدا می کند و همچنین نکته دیگر اینکه وقتی فرد این چربی را از دست می دهد بدن مقدار زیادی پوست اضافه پیدا می کند و در مرحله بعدی برای این افراد می توان جراحی پلاستیک و زیبایی را در نظر گرفت.

این پزشک گفت: در جراحی ها و درمان های چاقی علاوه بر کاهش وزن، عوارض چاقی مانند دیابت نوع دو و فشار خون نیز در بیمار بهبود پیدا می کند و این جراحی برای افرادی که بی ام آی بالای ۳۵تا۴۰ دارند توصیه می شود و در ایران نیز به وفور انجام می شود. بنابراین جراحی پلاستیک در قدم اول برای کسانی که چاقی مفرط دارند پیشنهاد نمی شود زیرا فقط بعد از جراحی چاقی و وقتی بی ام آی بیمار به ۳۰ تا ۳۵ می رسد خطر عوارض جراحی پلاستیک کم می شود.

روش های غیرجراحی

بقائی تصریح کرد: یک مسئله مهم در کاهش وزن رایج شدن روش های غیرجراحی چاقی مانند سوزاندن چربی با حرارت و یا سرما می باشد. که اینها به هیچ وجه اثرات ثابت شده ای ندارند. همینطور درمورد داروهای چاقی و لاغری نیز ما می بینیم که بازار اینگونه داروها گرم است و تبلیغات مختلفی برای اینها می شود اما مردم فقط باید به داروهایی که مجوز وزارت بهداشت را دارند و توسط پزشکان تجویز می شوند اعتماد کنند.

زیبایی استاندارد ندارد

وی گفت: برداشت هر فرد از زیبایی ظاهری یک مسئله کاملا سلیقه ای و شخصی است و نمی توان گفت که در آن استاندارد و الگوی مشخصی برای همه افراد وجود دارد. بنابراین هرفرد باتوجه به علایق خود می تواند در پی اقدامات زیبایی باشد البته به شرطی که این اقدامات از نظر ابعاد اجتماعی و مسایل پزشکی قابل قبول باشد. از سوی دیگر بعضی از افراد نیز اختلال شناختی نسبت به بدن خود دارند و  باید به این افراد کمک کرد تا متوجه شوند تغییری که مدنظرشان است با جراحی به دست نمی آید و این جراحی ها الزاما یک تغییر دائمی را ایجاد نمی کنند. بنابراین اگر کسی واقعا مشکلی نداشته باشد پزشک باید او را راهنمایی کند.

 

مشکلات روانشناختی در جراحی های تفننی

یک روانشناس در گفت و گو با همشهری گفت: درمورد عمل های زیبایی، دانستن ضروری یا غیرضروری بودن آن از اهمیت زیادی برخوردار است. زیرا در جراحی های ضروری نکته قابل بحثی وجود ندارد و فقط در جراحی های تفننی می توان بحث آسیب شناسی را به این صورت مطرح کرد که اگر این جراحی ها غیرضروری باشد بدون شک ناشی از مشکلات روانشناختی است.

«سمانه زاهدیان» ادامه داد: این مشکلات را می توان به چند دسته تقسیم کرد. برای مثال وجود کمالگرایی در فرد  باعث می شود که بخواهد از هر نظر کامل به نظر برسد و اگر نقصی در خود ببیند خیال کند که ممکن است دیگران او را تایید نکنند. پس فردی که کمالگرایی مرضی دارد، از نظر روانشناختی خود را قبول ندارد و همواره به دنبال بی نقصی است.

خودبیمارانگاری

این روانشناس گفت: مسئله دیگر خود بیمار انگاری است، و در افرادی به وجود می آید که دچار وسواس یا اعتماد به نفس پایین هستند. در خود بیمار انگاری افراد با این تفکر که دروجودشان یک بیماری نهفته است و یا زشت هستند به سراغ جراحی زیبایی می روند. اما در این مورد انجام جراحی و کارهای ظاهری، گذاشتن یک سرپوش برروی مشکل است و مسئله را به طور دائم حل نمی کند، زیرا پشت هر عملی یک فکر وجود دارد که ما باید آنرا بررسی کنیم و درصدد رفع آن باشیم.

زاهدیان تصریح کرد: گاهی چشم و هم چشمی، مد و یا حتی جو ناشی از تبلیغات، افراد و بخصوص جوانان را به سمت جراحی های تفننی سوق می دهد. معمولا اشخاصی که مشغله فراوانی روی ظاهر خود دارند و بدون عمل زیبایی خود را زشت می بینند اگر در مرحله انکار نباشند می توانند متوجه خلا روحی خود بشوند. اما در هرصورت این وظیفه متخصصان زیبایی است که در مواجه با این بیماران آگاهی لازم را به آنها بدهند و حتی اگر نیاز بود بیمار خودرا به یک روانشناس معرفی کنند.

وی گفت: ما در مصاحبه بالینی متوجه می شویم، نقصی که فرد در خود می بیند ناشی از یک بیماری جدی و یا تقلیدهای کورکورانه از گروهای هم سالان است. معمولا  اینگونه تقلیدها و تغییر ظاهر در نوجوانان زمانی رخ می دهد که نوجوان در هویت خود دچار مشکل باشد و به همین دلیل نیز به سمت ارزش ها و توانایی های ظاهری می رود. در این زمینه پدر و مادر نقش به سزایی در هدایت و کسب هویت برای فرزند خود را دارند.

آرایشگران در امور پزشکی دخالت نکنند

{مسئول اتحادیه آرایشگاه های زنانه قزوین گفت: آرایشگران نباید در آرایشگاه ها هیچ گونه دخالتی در امور پزشکی داشته باشند و کارهایی مانند خال برداری، لک برداری، پلینگ و میکرونیدلینگ حتما باید زیر نظر پزشک انجام شود. همچنین استفاده از دستگاه های پزشکی پاک سازی صورت در آرایشگاه ها غیرقانونی است.  بعضی از دستگاه های سالنی مانند سولار نیز که وجود دارد به هیچ وجه مورد تایید دانشگاه علوم پزشکی نیست و اگر آرایشگاهی بخواهد از این دستگاه ها استفاده بکند از طرف اتحادیه برخورد می شود.

«مریم مرادیان» ادامه داد: کاشت مژه و ناخن علاوه بر اینکه شرعا درست نیست از نظر عرفی نیز باعث آسیب به جامعه و خود فرد می شود. زیرا مدتی است که این طرز آرایش  به سرعت رایج شده و ملاک زیبایی قرار گرفته است. از سوی دیگر با اینکه این کار از نظر بهداشتی تایید شده ولیکن من کاشت ناخن و یا کاشت مژه را تایید نمی کنم. برای اینکه مثلا در کاشت ناخن، موادی استفاده می شود که اجازه نمی دهد اکسیژن کافی به ناخن برسد و اگر یک نابلد نیز این کار را بکند دچار شدن به عفونت و بیماری قارچی بدیهی است. همچنین برای انجام این دو کار هیچ مدرک فنی و حرفه ای وجود ندارد و کسانی که کار کاشت را انجام می دهند، مجوز رسمی ندارند.

وی بیان کرد: ما همراه بازرسان اداره اماکن دو روز در هفته از آرایشگاه ها بازرسی می کنیم ولی اگر فردی در خانه کار انجام بدهد شناسایی آن برای ما سخت است. و معمولا نیز تخلفات از طرف کسانی که بدون مجوز فعالیت می کنند صورت می گیرد. بنابراین ما نیاز داریم که افراد فعالیت اینگونه آرایشگاه ها را به ما اطلاع بدهند. همچنین عرضه هرگونه محصولی در آرایشگاه غیرقانونی است و به محض مشاهده با فرد خاطی برخورد می شود.

منبع: همشهری/ خبرنگار: سمیه بابایی

پایان نوشتار///